Wijziging procedure sanctioneringsbeleid – eerste overtreding

Het regeerakkoord van begin 2025 bracht heel wat wijzigingen mee op het vlak van fiscaliteit. De blikvanger was wellicht de meerwaardebelasting. Deze werd reeds in onze nieuwsbrieven toegelicht en op een door ons georganiseerd klantenseminarie.

Maar de hervorming omvat ook enkele procedure wijzigingen en een beperkte doch belangrijke aanpassing aan het sanctioneringsbeleid. Daarnaast is er ook de (zoveelste) mogelijkheid om fiscaal te regulariseren.

Met de Programmawet van 18 juli 2025, gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad op 29 juli 2025, kwam de Afschaffing van belastingverhogingen in gevallen van goede trouw.

Voordien kreeg de belastingplichtige vrijwel automatisch een “belastingverhoging van 10% wegens overtreding (ook de eerste) zonder opzet de belasting te ontduiken” en dat zelfs bij een vergissing in de aangifte.

De minister van Financiën had nog naar aanleiding van een uitspraak van het Grondwettelijk Hof bevestigd dat het inderdaad niet de bedoeling kan zijn een belastingverhoging automatisch toe te passen bij eerste overtredingen te goeder trouw…

Met de aanpassing in de wet zullen belastingverhogingen van 10% niet langer worden opgelegd bij eerste overtredingen te goeder trouw of bij administratieve vergetelheden.

Een belastingplichtige die een eerste overtreding begaat wordt nu vermoed te goeder trouw te zijn in welk geval er geen belastingverhoging wordt opgelegd. Wil de fiscus toch een belastingverhoging toepassen, dan zal hij het vermoeden moeten trachten te weerleggen door aan te tonen dat de belastingplichtige niet te goeder trouw was. De belastingplichtige krijgt dus voortaan een streepje voor.

Ingeval van ambtshalve taxaties (bv. bij niet of niet tijdig indienen van een aangifte, ontijdig antwoord op een vraag om inlichtingen of een bericht van wijziging) zal de belastingplichtige nog steeds zelf zijn goede trouw moeten kunnen aantonen.

Ondertussen gaf de fiscus via een circulaire reeds verduidelijkingen (in zijn hoofde althans) en preciseerde daarbij de notie eerste overtreding. Dit is o.a. het geval wanneer er tijdens de vier laatste aanslagjaren voorafgaand aan het aanslagjaar waarop een nieuwe overtreding betrekking heeft er geen overtreding van dezelfde aard of ernst werd gesanctioneerd.

Deze wetsaanpassing voert een mildere straf in. Daarom zou deze niet enkel van toepassing moeten zijn op aanslagen opgelegd vanaf 29 juli 2025, maar ook voor aanslagen waar nog ontheffing mogelijk is via bezwaar of waar meer algemeen nog een beroepstermijn openstaat. Dat vond trouwens ook het Hof van beroep te Gent in een arrest van 18 november 2025 (2024/AR/548).

Welk belang heeft dit aangepast sanctiebeleid verder? Welnu, de toepassing van een boete van 10%, bvb. naar aanleiding van een controle, heeft tot gevolg dat de gesanctioneerde vennootschap, op het belastingsupplement geen fiscale aftrekken kan toepassen zoals bv. de aftrek overgedragen fiscale verliezen (aftrekverbod artikel 206/3, § 1, laatste streepje WIB92.).

Voor verdere vragen of specifieke situaties kun je altijd contact opnemen met een ons team via legal@konsilanto.be.